Erfscheidingsputje in Diemen: vinden en lezen

Een erfscheidingsputje is een klein controleputje in de afvoerleiding van je woning, meestal op of vlak bij de grens tussen jouw perceel en de openbare weg. Veel bewoners in Diemen weten niet eens dat ze er een hebben, tot het moment dat het toilet niet meer doortrekt en een monteur vraagt waar het putje zit. Dat is zonde, want juist dit onopvallende deksel geeft je bij een verstopping snel duidelijkheid. In dit artikel lees je wat het putje is, hoe je het vindt en hoe je kunt aflezen wat er in je leiding aan de hand is.

Wat is een erfscheidingsputje precies?

Het putje heeft verschillende namen. Je hoort ook ontstoppingsput, inspectieput, controleput of erfafscheidingsput. Het gaat steeds om hetzelfde: een verticale buis met een afsluitbaar deksel die uitkomt op de liggende rioolleiding van je huis, net voordat die aansluit op het gemeentelijke riool.

Het putje heeft twee functies:

• Toegang. Via het putje kan een monteur de leiding in beide richtingen bereiken, richting je woning en richting de straat. Ontstoppen en een camera-inspectie gaan daardoor een stuk makkelijker.
• Diagnose. Aan de waterstand in het putje kun je zien aan welke kant van de erfgrens een verstopping zit.

In veel gemeenten markeert het putje ook ongeveer de grens tussen wat de eigenaar van de woning moet onderhouden en wat de gemeente onderhoudt. Hoe dat voor jouw adres is geregeld, kun je navragen bij gemeente Diemen.

Hoe herken je het putje?

Een erfscheidingsputje valt niet op, en dat is precies het probleem. Meestal zie je:

• een klein rond deksel van kunststof of metaal, niet veel groter dan de rioolbuis zelf;
• soms een vierkant tegeltje of klein putdeksel in de bestrating;
• een deksel dat je kunt opschroeven of optillen, soms met een sleuf of zeskant.

Het is geen regenwaterput en geen kolk met een rooster. Een kolk vangt regenwater van de straat of je oprit op en heeft een open rooster. Het erfscheidingsputje is dicht en zit op de vuilwaterleiding.

Waar vind je het in Diemen?

Er is geen vaste plek, maar met wat zoekwerk kom je meestal een eind. Denk aan deze stappen:

1. 1Volg de leiding. Kijk waar de standleiding of de afvoer van je toilet ongeveer het huis verlaat. Het putje ligt vaak in een rechte lijn tussen dat punt en de straat.
2. 2Zoek in de voortuin. Bij eengezinswoningen, zoals in Buytenstee of de rijtjeshuizen in Diemen-Zuid, zit het putje vaak in de voortuin, onder het grind, naast het pad of onder een plantenbak.
3. 3Kijk langs de gevel of het trottoir. Soms ligt het putje vlak voor de gevel of net op de stoep.
4. 4Haal grind en tegels voorzichtig weg. Putjes raken in de loop der jaren regelmatig bedekt door bestrating, grind of aarde. Een staafje of dunne schroevendraaier helpt om een verborgen deksel te voelen.
5. 5Vraag het na. Bouwtekeningen, de vorige eigenaar, je verhuurder of buren met hetzelfde type woning weten soms waar het zit.

Niet elke woning heeft een erfscheidingsputje. Vooral bij oudere bebouwing, zoals in Oud-Diemen langs de Diem en in de dorpskern van Diemen-Centrum rond de Ouddiemerlaan, werd lang niet altijd een putje aangelegd. In appartementencomplexen, bijvoorbeeld in Holland Park of de flats in Diemen-Noord, zit een vergelijkbaar controlepunt vaak in een kelder, kruipruimte of gemeenschappelijke ruimte, en dan beheert meestal de VvE of verhuurder het.

Wat vertelt het putje je?

Hier wordt het interessant. Draai het deksel los en kijk naar binnen. Je ziet grofweg drie situaties.

Het putje is leeg of er stroomt water doorheen

Het water loopt gewoon weg richting straat. Heb je binnen toch een verstopping, dan zit die tussen je toestellen en het putje. Het probleem ligt dan op je eigen perceel of in je woning. Denk aan een vette keukenleiding, een prop doekjes in de toiletafvoer of haren in de doucheafvoer.

Het putje staat vol water

Het water kan niet verder. De verstopping zit dan voorbij het putje, richting het hoofdriool. Dat kan nog een stukje van je eigen aansluiting zijn of het gemeentelijke deel. In dat geval is het slim om de gemeente in te lichten. Merken je buren hetzelfde, dan is de kans groot dat het in het openbare riool zit.

Er ligt vuil of een prop in het putje

Soms zie je papier, doekjes of vetklonten liggen. Dat zegt iets over wat er door je leiding gaat, en het verklaart vaak waarom het verderop vastloopt. Terugkerende vetresten wijzen bijvoorbeeld op vet dat via de gootsteen wordt weggespoeld, iets wat we in Plantage de Sniep regelmatig tegenkomen in keukenstandleidingen.

Oorzaken van problemen rond het putje

Het putje zelf raakt zelden kapot, maar de leiding eromheen wel. Veelvoorkomende oorzaken:

• Verzakking. Op de veengrond van Diemen-Noord, met een hoge grondwaterstand, kunnen leidingen door bodemdaling verzakken. Dan ontstaat een kom waarin vuil blijft liggen.
• Wortelgroei. In Diemen-Zuid met zijn volgroeide bomen en in Oud-Diemen, waar wortels door poreuze buiswanden kunnen dringen, groeien wortels via voegen de leiding in.
• Oud materiaal. Gres en gietijzer in de oudere wijken kunnen scheuren of degraderen.
• Gebruik. Vochtige doekjes, vet en tuinafval blijven haken op overgangen en bochten.

Wat je zelf veilig kunt doen

Een putje openen is meestal prima te doen, maar houd het veilig en hygiënisch.

• Draag handschoenen en bij voorkeur een veiligheidsbril. Rioolwater bevat bacteriën.
• Zet een emmer en wat oude doeken klaar, zeker als het putje vol staat.
• Steek je hand of hoofd niet in het putje en buig niet langdurig boven een open put. Rioolgassen kunnen onaangenaam en ongezond zijn.
• Prik niet met harde voorwerpen in de leiding. Je kunt een prop verder vastdrukken of oude gresbuizen beschadigen.
• Giet er geen chemische ontstopper in. Die doet weinig in een liggende rioolleiding en maakt het werk voor de monteur gevaarlijker.
• Draai het deksel na afloop goed vast, zodat er geen stank, zand of ongedierte in kan.

Weet je waar het putje ligt, maak het dan vrij en goed bereikbaar. Leg er bijvoorbeeld geen zware plantenbak op. Bij een verstopping scheelt dat tijd, en tijd is bij een monteur geld.

Wanneer bel je een vakman?

Een monteur komt in beeld als je binnen een verstopping hebt die je met een plopper niet oplost, als het putje leeg is maar meerdere afvoeren in huis vastzitten, of als je het putje niet kunt vinden. Ook bij terugkerende problemen is het verstandig om verder te kijken. Via het erfscheidingsputje kan een monteur een camera de leiding in schuiven, zowel richting je woning als richting de straat. Op de beelden zie je verzakkingen, scheuren, wortels en vetafzetting precies op de plek waar ze zitten. Dat maakt het mogelijk om gericht te reinigen of te herstellen in plaats van te gokken.

Zit de verstopping volgens het putje aan de straatkant, neem dan eerst contact op met gemeente Diemen voordat je zelf een bedrijf inschakelt.

Kosten

Voor ontstoppen hanteren we een starttarief van €79, met daarna €22,50 per kwartier. Binnen Diemen rekenen we geen voorrijkosten en je hoort altijd vooraf een prijsindicatie voordat er wordt begonnen. Een camera-inspectie prijzen we op maat, omdat de lengte van de leiding en het type systeem verschillen per woning. Je krijgt daarvoor vooraf een duidelijke offerte. Een goed bereikbaar erfscheidingsputje helpt om het werk efficiënt te houden.